Landen / Marokko

reisverslag:

MAROKKO

Reisverhalen en foto’s
Sneller dan gedacht komen we bij Algeciras aan (vanwaar we naar Marokko overvaren). Was het eerst de bedoeling om hier te kamperen en morgen de overtocht aan te gaan, zaten we nu al op de boot voordat we het wisten. Hier ging natuurlijk nog wel wat aan vooraf.
Volgens de verhalen van Judith en Paul (maakten ook zo’n reis 2001/2002, www.deexpeditie.nl) zou het dramatisch worden. (veel geschreeuw, iedereen wil helpen, omkoperij enz.)
Met deze vooroordelen in zijn hoofd, scheurt Sjoerd bijna zo’n ‘helper’ van zijn sokken. Opsouten! Toch laat hij ons niet los en probeert het nog een keer. ‘Billet Ceuta? Tanger?’ Nee, nee en nog eens nee, we doen het ZELF!!!
Bij het verschijnen van een man in blauw uniform, verdwijnen al die ‘helpers’ als sneeuw onder de zon, achter palen, auto’s etc.
 
Jan en Jonneke passen op de auto’s, deuren dicht, want je weet maar nooit. Sjoerd en Marianne gaan de kaartjes kopen. Via de achter/dienstingang (hier kwamen we later achter) gingen we naar binnen. Wel handig zo, nu heb je ook geen last van die horde mannen die je allemaal willen helpen met het kopen van een ticket. Wij kunnen dat wel zelluf!!!
Binnen gekomen blijken er veel hokjes te zijn waar ze overal weer een ander soort ticket verkopen. Als je langs de deur loopt beginnen ze allemaal te roepen, maar wij hebben onze keus al gemaakt. Euroferry’s klinkt goed. Binnen tien minuten hebben we onze kaartjes en kletsen we nog even met de verkoper. Praatjes werken altijd.
 
‘15.15 meneer, dan vertrekt de boot.’ Oke, da’s nog een uurtje, kunnen we mooi ondertussen lunchen en een soepie drinken (CBP , Peter natuurlijk ook, bedankt voor de bouillonnetjes, we genieten er bijna elke middag van!!)
Controle van de tickets… bonjour monsieu, ca va? De volgende boot vertrekt om 16.00 uur. Wat??? Die man bij dat loketje zei kwart over drie… ja pech de volgende gaat om vier uur. Ook goed, spelen we een spelletje, kletsen wat met Engelsen en Fransen. Want twee van die auto’s vallen toch wel erg op. Wat gaan we doen? Waar slapen we dan? Hoelang? En we zijn nog zo jong? En…. En... Frans en engels door elkaar gaat ons al goed af enne, andere reizigers tegenkomen is ook best leuk.
Maar dan… opeens… beginnen de auto’s voor ons te rijden richting boot. Hup, hup, hup … alles in de auto en rijden met die hap!
Mmm, waarom moeten wij aan de kant wachten? Alle auto’s mogen door, en wij moeten wachten. What’s this?? Maar op alle vragen komt een antwoord (soms duurt het ff). Alle hoge auto’s en campers moeten als laatste op de boot in verband met de hoogte van plafond.

Klein uurtje later arriveren we in Ceuta. Onder veel getoeter en geschreeuw rijden we de boot af, bochie om controle numero une! Een charmante glimlach van Jonneke en een beetje zwaaien zorgt ervoor dat we in een keer door kunnen rijden.
WE ZIJN IN MAROKKO/AFRIKA!!! Spaans Marokko dan wel te verstaan.’Waar zou de grens naar het ‘echte’ Marokko zijn?’ Eerst even tanken (0.46 cent per liter diesel) en een slof cigaretten (smeergeld) voor twintig euro. Arme Jan, voor zo weinig geld zou’ie bijna weer gaan roken.
De Spaanse douane gaat snel, de Marokkaanse duurt langer. Als buitenlander moeten we naar links. ‘Bekijkt het’, denkt Sjoerd, ‘ik ga naar rechts’. (beetje of heel beetje eigenwijs??) Maar veel geschreeuw maakt ons duidelijk dat we toch echt naar links moeten.
En nu? Daar hoeven we niet lang op te wachten. Ook hier hebben ze die fijne helpers. ‘Monsieur, votre passport et aller à numero quatre’ Aan de rij te zien wordt het even wachten. Twee loketten en een uurtje later hebben we dan eindelijk alles geregeld. Rijden! Na vijfig meter mogen, of moeten?, we weer stoppen. ‘Votre papier s’il vous plait’  Uitstappen, praatje maken, kijkje in de auto nemen…. Willen ze weten wie die meiden zijn op de foto in de auto. Ja, Jonnekes enfants a l’ecole. Dan willen ze toch wel even weten wat voor een werk we allemaal doen. En al die theezakjes dan? Wat doen die daar aan de trap? Dat is onze thé automatique. Ze komen niet meer bij, dit vinden ze echt leuk en wij natuurlijk ook. Eigenlijk best gezellig zo’n grensovergang.
Even tussen twee haakjes: meiden van 3LM: nogmaals bedankt voor de leuke foto en zo zien jullie maar: jullie zijn een goede afleidingsmanouvre!
Uiteindelijk krijgen we onze stempels en nu snel instappen, zwaaien en wegwezen.

Wat een voetgangers bij de grens! En wat een mercedes-taxi’s (die van ellende uit elkaar vallen) Twintig, zestig, honderd, tweehonderd. In ieder geval veul.
Het komende uurtje drinken we alle nieuwe indrukken qua geur, kleur, smaak, hobbels, ezels, kamelen en autorijstijl in. Yes man, we are in Africa.

Als snel vinden we een camping. Na een bord broccoli, spekjes en rijst vinden we het tijd om naar bed te gaan. Maar eerst nog even plassen denkt Jonneke. Mmmm… het licht doet het niet. Dan maar in het donker. Sapperdeflipflop. Wheeeh!!! (gil) Wat is daaat? Jonneke schrikt zich naar als er in het donker opeens een kat de wc uit komt zetten. Tijdens de gil van Jonneke komt de beheerder het licht aan doen. Dat is beter. Nou ja, nu ziet ze die grote kikker (25 cm lang en 10 cm breed) die ook in de wc zit. Fijn joh.
Genieten jullie daar thuis maar lekker van jullie schone beestloze lekkerruikende toilet. Wij denken het er wel bij.

23 september
Vannacht ontdekte we weer een nieuwe dimensie van Marokko. Lig je lekker in je slaapzak ver weg in dromeland. Komt er opeens uit zesentwintig hoeken het ochtengebed over je heen. Dan wil je wel wakker worden! Nee, ff zonder gein. Je weet het uit boeken en je hebt dingen gelezen over de islam, maar als je het van dichtbij meemaakt is het honderd keer anders. De gesluierde vrouwen, het weet-ik-het-hoeveel-keer per dag bidden, mannenterrasgedrag (alleen mannen zitten op een terras wat te drinken- en we denken dat hun vrouwen de was aan doen zijn of op het land werken, of koken of boodschappen doen of …)
Al rijdend door het noorden van Marokko, genieten we. De bergen zijn mooi, de stalletjes langs de weg die gele meloenen, en gele meloenen en gele meloenen verkopen. Ongeveer twintig stalletjes naast elkaar. Tja, welke neem je dan om een paar lekkere meloenen te kopen?
In de verhalen van Judith en Paul (www.deexpeditie.nl) hadden we gelezen dat er in Larache een gratis campsite was. Niet gek, en zoals het rasechte Hollanders betaamt, gaan we voor gratis. En zowaar… vriendelijke mensen die engels spreken, warme douches, prima plek met grasveld, wat wil je nog meer?
’s Middags zijn Jan en Sjoerd op verkennistocht gegaan in Larache. Op zoek naar een bank en een internetcafé, die ze allebei vonden. Geld pinnen met je gewone bankpas, non problem.
Marianne en Jonneke hebben verhalen voor de site bijgewerkt, geslapen en gelezen, potje stoepranden met aanmoediging van de plaatselijke kok!
O ja, naast onze kampplek stond ‘une mosque’ waar de werknemers en bezoekers van de campsite regelmatig naar binnengingen voor een van hun gebeden. Gelukkig zonder de ‘imam’ die het ochtendgebed voorzingt, zodat we rustig konden slapen.

24 september
Onze (die van Mariannen en Jonneke) eerste kennismaking met Larache per voet (ongeveer 4 kilometer, driekwartiertjes lopen) en met een internetcafe. Wow, echt gaaf om zoveel berichtjes en mailtjes te lezen. Echt, we zaten daar allemaal te lachen, voor te lezen en te genieten. Een paar uurtjes internetten waren zo voorbij. We betalen trouwens ongeveer 1 euro per uur per computer. Da’s goed te doen.
Op de terugweg naar de camping kijken we onze ogen uit. Marianne is gewoon helemaal verliefd op al (!) die ezels. Jan zag verschillende ‘gnomen’ –tenminste, daar heeft hij het steeds over – naar murkenlucht stinkende gnomen. Sjoerd die liep een beetje te balen dat het nog niet echt allemaal wilde lukken met de site. Jonneke vond de net geslachte kippetjes zo lief. De twee dames gedragen zich deze dagen als ‘rasechte Japanners’ (klik-klik en thuis kijken) 
Toch heeft het echt wel wat: brood in zo’n winkeltje van een vierkante meter kopen en groente bij een stalletje waar ze nog met zo’n ouderwetse weegschaal wegen. Geweldig! 1 kilo tomaten, 3 mini-courgettes, 2 grote uien en 4 paprika’s en een witte kool voor € 1,80. (18 Dirham)
’s Avonds na het eten zingen we met de gitaar. 

 25 september

Naar Rabat met de GPS rijden, dat moet een makkie zijn. Tenminste, dat dachten we. ‘Is deze zandweg nu de doorgaande weg of toch maar even doorrijden’. Het werd een beetje om en een beetje verkeerd rijden in het begin, maar alle begin mag moeilijk zijn? Nee hoor, na ongeveer 50 km. hadden we weer de goede weg te pakken en reden zo in een keer naar de goede camping in Salé – voorstad van Rabat- toe. (even uitleggen: als je een waypoint van een camping in de GPS invoert, laat de GPS door middel van pijlen en afstanden zien, waar je rechts, links of rechtdoor moet.)
Goed, we komen in Rabat om onze visa voor Mauritanie te regelen. Dus moeten we naar de ambassade in de stad. Deze keer maar een taxi uitproberen. 

26 september
Na een gezellig avondje met twee jonge Portugezen die heerlijke portugese wijn hadden meegenomen, komen we wat duffig om zes uur onze tenten uit. Dat je wat voor je visum over moet hebben, blijkt. We moeten nog ongeveer 150 km. rijden en voor tienen bij de ambassade in Casablanca zijn. En ook al heeft een welwillende Duitser die vaker een visum heeft gehaald, goed de weg uitgelegd naar de ambassade en kan het volgens hem niet misgaan… Maar wat doe je als opeens de snelweg helemaal totally is afgesloten?*  Dan moet je zeker ruiken waar de ambassade is. Was wel ff stresse, want de weg loopt natuurlijk naar links in plaats van rechts en de klok tikt gestaag door. Maar via Rome kom je ook in Parijs, dus via Bouksoura kom je ook in Casablanca. En om …. vijf voor tien staan we voor de ambassade!!
Volgens de bewaker/poortwachter/politie moeten we daar (buiten onder de boom) vijf minuten wachten. En op zijn sein mogen we naar binnen, formulier ophalen en weer terug naar buiten. Vijf minuutjes apetuutjes later kunnen we de hele boel inleveren (paspoort, kopie paspoort, formulier en twee kleurenpasfoto’s), 100 dirham per persoon betalen en om half 12 weer terugkomen.
In die tussentijd gaan we naar een grote supermarkt Marjane. Mensenkinderen, wat is dat een grote supermarkt. Errug groot, en bij de kassa blijkt ook errug duur.
Terug bij de ambassade zitten er nog meer mensen onder de bomen te wachten. Halfuurtje, uurtje. En dan opeens staan er twee mannen bij het hek die de namen van de paspoorten gaan voorlezen. Maf. Staan we daar vol spanning te wachten, alsof er een belangrijke uitslag van een examen wordt voorgelezen. Veelal gegniffel als de naam van een europeaan wordt voorgelezen. Maar we hebben allevier ons visum. Kost wat, maar dan heb je ook wat.
Oke, snel door naar Marrakesh, 250 kilometer en een uurtje of drie, vier verderop. ’t Begint warmer te worden, graadje of 35 zal het zeker zijn.
Het leuke is dat we beginnen te wennen aan de warmte en het zweet wat daarmee gepaard gaat, dat we naar ‘murk’ gaan ruiken, dat we ‘apevoetjes’ krijgen (niet meer echt schoon te krijgen), tevreden zijn met een koude douche en onze buiken beginnen te wennen aan Afrika (inclusief een beetje diarree).
 
* achteraf bleek dat we de nieuwe rondweg opgegaan waren, en dat ‘ie blijkbaar nog niet helemaal klaar was.

27 september
Eens zei iemand: ‘Niet wetend waar ik heenga, inspireert me tot verder reizen.’ Deze wijsheid beginnen wij nu een beetje te ervaren en ook te beamen. ’s Morgens weet je niet waar je ’s avonds zal zijn, wat je onderweg zal zien, hoe het landschap zal zijn, hoe de volgende camping is enz.
Toch moet je uitkijken niet alleen met ‘straks’ bezig te zijn (met waar je heengaat), maar ook genieten en waarderen van datgene waar je op dat moment bent.

Marrakesh. Een van de mooiste steden – volgens de Marrakeshianen de allermooiste stad –  van Marokko. Nu hebben we wel gelezen en gehoord dat het een mooie oude stad is met veel culturele bezienswaardigheden en ‘arts’.
En wat hebben wij genoten van ons eerste dagje Marrakesh. Je hebt verhalen gelezen, foto’s gezien, maar nu loop je daar echt! Je ziet, je ruikt (!) en je hoort het. Voelbaar. Wat ons opviel is dat de stad er netjes en verzorgd uitziet (in vergelijking met Larache, Rabat en Casablanca). Het verkeer is wellicht net zo chaotisch als elders, maar blijkbaar beginnen we daar al aan te wennen. Het tweede wat gelijk anders was, zijn de hordes toeristen. Vreselijk! En dan te moeten toegeven dat wij ook van die …-toeristen zijn. Nou ja, dan zijn we ook maar een dag echt op en top toerist.
Onze taxichauffeur had een gids (with a badge – en dat is belangrijk met een overschot aan false guides in de stad) geregeld. Dat was wel leuk, want zo kom je toch meer van de stad, van de moskee enz. te weten. Over de bevolking vertelde hij dat in het noorden de Arabieren wonen en de Berbers in het zuiden in de bergen. Ook wonen er nog ongeveer 300.000 Joden in Marokko. Natuurlijk had hij het bij de grote moskee Koutoubia van Mohammed V uitgebreid over de Islam met alle rituelen en bijzonderheden.
Misschien hier wat wetenswaardigheden. Als eerste zijn alle moslims verplicht om regelmatig “Ach hado ana la ilaha illa allah mohamed rasol allah” op te zeggen. (Allah is god en Mohammed is zijn profeet)
Het vijf keer per dag bidden – de tweede pijler-  wordt niet, zoals wij dachten, aangekondigd via luidsprekers vanaf de minnarat van de moskee door de imam (‘daar heb je die kerel ook weer’ zegt Jan dan), maar door de ‘musim’. Dat gebeurd vijf keer per dag: een uur voor zonsopgang, als de zon recht boven staat, als de zon aan het zakken is, bij zonsondergang en een uur na zonsondergang. Het vijf keer per dag bidden gaat met verschillende wassingen gepaard. Grote en kleine wassingen.
Als derde noemde hij de Ramadan, die hier over ongeveer 40 dagen begint. Als vierde is iedereen verplicht 2,5% van zijn winst over een jaar te verdelen onder de armen. Dit noemen ze ‘Sakat’. En als je genoeg geld hebt, is het wel zo belangrijk dat je ook naar Mekkah gaat. – vijfde pijler-
Verder hebben we wat groeten geleerd. Goedendag (algemene groet)  = shalamhaleekom = de vrede zij met je. Antwoord daarop luidt: haleekom oeshalam. Goedenmorgen groet je als: ‘saba hager’ en goedenavond als ‘masa hager’.
Daarna nam de gids ons mee naar het grote stadsplein. Daar zijn allemaal ‘slangenbezweerders’ en ‘aapacrobaten’ die voor elke foto dat je van hen maakt, geld willen hebben. Oke, dan maar een paar dirham, kunnen wij weer wat kiekjes maken en filmen. En opeens staat Sjoerd met een slang om z’n hoofd! Dat maak je niet zo vaak in je leven mee, of wel?
Via het grote plein komen we bij de souqs. Dat is een soort grote overdekte ‘markt’ met honderden piepkleine winkeltjes waar ze schoenen, tassen, lampen, beelden, eten, mooie lappen, tapijten en nog veel meer verkochten en maakten. Echt onwijs mooie dingen en dat allemaal handgemaakt (jammergenoeg wordt een groot deel van deze mooie dingen door kinderen gemaakt…). Wat een prachtige kleurcombinaties. We hadden ons voorgenomen om vandaag alleen te kijken (en niet aankomen) en maandag komen we terug om te kopen wat we echt willen! Om een uur of twee hebben we de gids bedankt en betaald - € 10,- (hij zou ons officieel tot vier uur begeleiden) en zijn we zelf de kleine straatjes ingegaan. Smalle steegjes waar ook weer honderden winkeltjes zijn en veel mensen lopen. Daartussendoor hoor je af en toe een luide brul en komt er een paard/ezel met wagen aan, of scheuren er scooters en brommers rakelings langs je heen. Dan eerst maar een colaatje op een terrasje drinken en mensen kijken. En mooie deuren en muren en gebouwen bekijken. De fotografen onder ons ‘geniet hul gate uit’!

Foto' Marrakech

Friends without business?
Op een gegeven moment krijgen we een kletspraatje met een Marokkaan die vijftien jaar in Duitsland had gewoond. Hij nodigt ons uit in zijn (tapijten)winkel; without business we’re friends too. Een beetje praten over Duitsland, Nederland, Marokko en nog wat dingen. Of we wat thee wilden. Nou ja, de beroemde mintthee hadden we nog steeds niet gedronken, dus da’s geen slecht idee. Zijn zoon werd eropuit gestuurd om thee te maken en kwam met drie kleine glaasjes thee terug. Alleen voor de mannen dus!!! – hier snappen ze nog hoe het hoort – Maar de man gaf zijn zoon een beetje op zijn kop, hij moest in dit geval ook voor de vrouwen klaarmaken.
Op een gegeven moment liet hij toch maar wel verschillende tapijten zien. Mooi. Echt mooi waren ze.
Ja, en voor dat je het weet zit je te onderhandelen over een paar tapijten. Oké, we wilden er wel één kopen, maar waren dat niet vandaag nog niet van plan. Jan had een mooi rood tapijt gezien, Sjoerd en Jonneke eentje met kleuren. Hij schrijft twee prijzen op een kladblok en geeft het aan Sjoerd. Dan kan Sjoerd een bod doen en geeft het kladblokje terug. ‘Not this prise and not this prise, I make …’ En zo gaat het nog ongeveer nog vijf keer. ‘If you make the prise higher, I make it lower.’ Toen wij ons hoogste bod hadden gedaan, was het hij er nog niet zo mee eens. Uiteindelijk geeft hij Sjoerd een forse handjeklap en ‘omhelst’ hem. Daarna ook bij ons. (ja, ja, wij meiden hebben ook vier kussen van een Marokkaan met baard gekregen!) Sjoerd ging even geld pinnen, zoveel geld hadden we ff niet op zak. Je kunt trouwens heel makkelijk met je pinpas pinnen en betalen hier. Non problem.
Geweldig leuke ervaring rijker… en wij hebben een tapijt met een verhaal!

Aan het eind van de middag hebben we Marokkaans gegeten. Tagine avec poulet et the de mint voor de meiden en Poulet/ steak avec frites et Coca Cola voor de jongens. Lekker eten en genoeg voor 189,00 Dirham (€ 18,90). Op het grote plein midden in de stad (Place Djemaa El-Fna) is het inmiddels een drukte van belang. Allerlei ‘marktrestaurantjes’ zijn opgezet en zitten mensen aan lange tafels hun ‘soup Marocaine’ of ‘tagine’ of ‘couscous’ te eten en veel acrobaten doen hun best om mensen te plezieren. Komt er een klein Ramokje (Marokje) naar ons toe van een jaar of zes/zeven met een mandje lollies. Brabbelt hij een eind weg in het arabisch en opeens heel eigenwijs: Do you speak englisch? Toen hij begreep dat wij geen trek in lollie hadden, loopt hij weg en zegt: thank you very much.  Jong geleerd, oud gedaan.
Bij de afgesproken plek bellen we de taxichauffeur. Met ongeveer twintig minuten is hij bij ons. Maar we staan er nog maar net of er komt een andere taxichauffeur op ons af en zegt dat hij ons naar de camping brengt. Dus niet, we hebben al een chauffeur. ‘Mohammed soms?’ ‘Ja, hoe komt hij daarnu bij?’ In half engels en frans maakt hij ons duidelijk dat hij ons in plaats van Mohammed zal rijden. Nee, nee en nog eens nee. We hébben al een chauffeur, comprenez vous!? Dan belt hij Mohammed (dat zal wel, er lopen nog een paar duizend Mohammeds rond). Maar als blijkt dat het ’t zelfde telefoonnummer is, gaan we een beetje twijfelen. Hoe kan dit? Hij weet dat we naar de camping moeten, dat we wachten op Mohammed Ali en weet zijn mobiele nummer. Uiteindelijk geeft hij de telefoon aan Sjoerd en dan maakt Mohammed ons duidelijk dat hij zijn broer gestuurd heeft en dat wij aan hem het afgesproken bedrag (80 dirham voor de heen en terugreis) moeten betalen. Dan stappen we toch maar in, enigszins met een vreemd gevoel. Later op de avond komt Mohammed Ali vragen of het goed is gegaan en vertelt dat hij bij het vliegveld stond te wachten op mensen en daarom zijn broer had gestuurd. Oke, oke, alles sal regkom, dat blijkt weer en onze excuses voor ons wantrouwen!

28 september
Wat is de zondag toch een weldaad! Heerlijk rust. Niet omdat het moet, wel omdat het mag. Tijdens ons ontbijt komt de ‘broer van taxichauffeur’ onze buren ophalen. Eerst komt hij met ons een praatje maken en vraagt of wij ook niet zo’n mooie sticker voor zijn auto hebben, maak niet uit welke want ze zijn allemaal mooi. We hebben wel een www.go4africa.nl-sticker voor hem. Die gaat op de achterruit van zijn 20-jaar oude mercedes. En hij víndt het gaaf! Of we er niet nóg een hebben. Mag dezelfde zijn, non problem. Nou, deze dan met ‘africatour 2003’. En weer begint hij helemaal te glimmen. Hij is er werkelijk helemaal mee in zijn sas. Of we vandaag niet naar de stad willen. Nee, vandaag niet, vandaag hebben we’r just resting, morgen waarschijnlijk wel. ‘Demain? See you tomorrow!’ Hoezo, frangels (frans en engels)?
Verder lezen we, zingen we wat met elkaar, praten wat, genieten van de rust en stilte. Want deze camping is wat dat betreft ideaal: vergenoeg bij de stad vandaan, zodat we niet vijf keer per dag ‘die kerel’ horen, geen honden, wat wil je nog meer? O ja, er lopen hier wel een stuk of acht pauwen rond, maar dat is natuurlijk wel gezellig en nog een paar wilde katten Maar de jongens vinden de wilde katten niet zo leuk en oefenen daarom met de ‘kattenpult’ die we van Gerben gekregen hebben.
En ’s middags eten we heerlijke ‘braaibroodjies’ met hollandse kaas (het laatste stukje) en tomaat met lekkere bouillon! Heerlijk! en watermeloen toe. 

29 september

’s Morgens word je wakker van de zon, want je brand je tent uit om een uur of acht. Tijd om op te staan blijkbaar. Overdag is het een graadje of 35 – 38, natte kleren, liters zweten.

Vanmorgen hebben we weer met Marlieke en Yao gekletst, Nederlanders die op weg naar Ghana zijn met een Unimog. Zie www.lichting98.nl/avontuur

Jonneke vloog om het half uur naar de wc voor ‘bavianensproeipoep’. (en dat al anderhalve dag lang, achter elkaar, wordt minder prettig)  Als jullie begrijpen wat we bedoelen. We drukken onze behoeften uit in consistenties: 10 = keihard, 1 = waterdun. Jonneke bracht elke keer verslag uit, maar kwam niet verder dan ‘consistentie 1 en  2’. Tijd voor onze verpleegkundige om in actie te komen: veel water, bouillon, stuk of 7 Noritpilletjes in je mond. Lekker zwarte bakkes. En ja, ’t werkt!

Om een uurtje of twaalf kwam de taxi ons halen en zijn we weer naar Marrakesh geweest. Internetcafe zoeken en mail lezen. Geweldig om alle leuke berichten van thuis te lezen. Da’s echt belangrijk.

Maar een uurtje of drie zijn zo voorbij, met de snelheid van de computers hier.

Daarna gingen de heren ‘colaatje’ drinken op het mannenterras, wij vrouwen mogen daar niet komen, volgens Sjoerd en Jan. Maar oke, met hun creditcard vermaken wij ons wel in de souqs. We hebben gisteren na kunnen denken wat we echt willen kopen. Marianne koopt een mooi lampje van rood schapenleer. Jonneke koopt rode leren schoentjes met platgelopen achterkant, dat is hier in. En ook maar een hoofddoek. Lijken we nog meer op ‘murk’.

Terug op de camping staan er nog meer auto’s met daktent. Da’s leuk! Waar komen ze vandaan, waar gaan ze naar toe. Het is echt leuk om met andere reizigers te kletsen, we hebben ondertussen al met Portugezen, Engelsen, Fransen, Duitsers en Nederlanders gekletst. En het leuke is dat je ze soms een paar dagen later weer terug ziet. Wat is het reizigerswereldje klein!

Tussen twee haakjes, sommigen mensen wilden weten wat we zoal aten. Nou, deze avond was volgens Sjoerd wat dat betreft de minst geslaagde tot op heden: kool, ui, met aardappelpuree.

30 september 2003

Van Marakesh naar Tiznit, zo’n vierhonderd kilometer. Wat hebben ze hier een zooi politieposten. Om de 10 kilometer weer zo’n vierkant huisje, paar ‘gendarmerie-mannetjes’. Meestal worden de vrachtauto’s aangehouden en kunnen wij gewoon – even vriendelijk lachen en zwaaien- gewoon doorrijden.

We zien dat de kleding hier anders is dan in het noorden. Hier dragen de vrouwen gekleurde luchtig doeken om hun lijf en hoofd. In het noorden dragen ze egaalgekleurde lange jurken.

Aangekomen bij de camping, eerst op zoek naar de toilet: Wat zou jij doen als je kon kiezen:  je kunt naar een gewone wc zonder bril en op de rand lopen duizend mieren, of zo’n sta-gat die vreselijk stinkt terwijl je aan de sch… bent? (Bij Jonneke het antwoord inleveren) 

1 oktober 2003

Vandaag is Jonneke jarig! Mag ze weer een envelop van Edith openmaken. We hebben een hele boel kaarten/enveloppen gekregen, waar een datum op staat, wanneer we de volgende open mogen maken. In de eerste envelop zaten wat zakjes echte Hollandse thee! En nu dus de tweede envelop. Geweldig leuke dingen zijn dit, daar kijk je gewoon naar uit. Wat leuk om ook nog eens een kadootje te krijgen, een grote kaart met een kettinkje. Bedankt! Nog een prettig kado: een hete douche zolang als je maar wilt! Heerlijk!

Omdat vandaag een lange rit op de planning staat, besluiten we om de verjaardag maar in het weekend ‘echt’ te vieren.

Nog een paar dagen en we zijn een beetje (heel erg) uit de bewoonde wereld. Misschien is het daarom verstandig om nog even naar een asdop voor Big Foot te halen. Als we een klontje Land Rovers zien staan, is het tijd om te stoppen. ‘Ja maar, meneer, da’s helemaal niet nodig om een niewe erop te doen.’ ‘Dat weten we, maar straks gaan we veel door zand rijden en dan is het toch wel beter.’ Waar we vandaan kwamen en wanneer we die dop nodig hadden. ’t Frans van beide partijen was niet echt best, maar met wat handen en voetenwerk zijn we er gekomen. Voor vingt dirham wilden ze er wel eentje regelen. Bij de buren werd een dop gehaald, er op geslagen met een hamer. Da’s ook weer gefixed. Of we Mohammed ook niet nog wat willen geven, omdat hij die dop gehaald heeft. Met een 10 dirham is hij ook weer blij. Wij zijn voor 3 euro klaar! (en waarschijnlijk hebben we nog veel te veel betaald)

He, weer een controlepost. Of we even willen stoppen. Oui, monsieur. Passeport. Waar komen we vandaan. Oke, nou rijden maar.

Bij de volgende post moeten we alweer stoppen. Weer paspoorten en die vent gaat er met onze paspoorten vandoor! Volgens afspraak gaat Sjoerd de paspoorten achterna en blijven wij bij de auto. Naam, voornaam, paspoortnummer enz. enz. wordt op een briefje geschreven. Profession? ‘Consultant et ma femme professeur.’ Consultant? Eh.. informatica (ook goed) En hup, daar gaan we weer.

‘Was het nou 17 of 70 kilometer na Tantan, waar we belastingvrij kunnen tanken?’ Niemand wist het meer. Zou het dan toch deze benzinestation zijn? 0,60… mmm, niet bepaald goedkoop. Nou ja, toch maar een beetje erin, want je weet maar nooit. En: as daar water (petrol) is, skep jy: dus tanken.

Dat wordt voor beide auto’s 450 dirham, s’il vous plait. Oeps, hebben we dat nog? In elke portomonnee wordt gezocht, maar we komen niet verder dan 250. Of we in euro’s of dollars kunnen betalen. Mais non monsieur, la banque est in het dorp. Oke, gaan we ff halen. Jan en Marianne blijven wachten, terwijl Sjoerd en Jonneke op weg gaan naar een bank. Sjoerd komt bij de bank (loket een) en wil ‘vingt cent’ dirham hebben. 2000? Nee, 500. (hij zei vingt cent, in plaats van cinq cent) Het werd 1000. Ook goed. Une moment, s’il vous plait. Monsieur Oskaaam, bij loket twee moeten even de gegevens in de computer. Une moment, s’il vous plait. Loket drie: monsieur Oskaaam, wilt u hier even tekenen en krijgt een kaartje met nummer erop. Une moment, s’il vous plait. Loket vier: monsieur Oskaaam! En hier wordt uit een grote kluis 1000 dirham gehaald en krijgt Sjoerd zijn geld tegen inlevering van het nummertje. Zo gaat dat. Terug naar het benzinestation om het verschuldigde bedrag te betalen en snel verder.

’t Lijkt wel of ze het met elkaar afgesproken hebben, maar we kunnen weer stoppen bij de controlepost. Deze keer is Sjoerd professeur van beroep, (dat begrijpen ze tenminste) maar nu willen ook de naam van vader en moeder weten. –tja, waar dat goed voor is, maar het is nu ook in Marokko bekend!-

Jan: ‘Ik ben benieuwd wat er gebeurd als ik de volgende keer zeg dat ik dierenarts ben.’ Die kans krijgt hij vrij snel, want na 500 meter kunnen we weer stoppen. ‘Maar we zijn net ook al gecontroleerd’. Dat is de gendarmerie, ici la police. Excusez moi, monsieur, we zullen netjes stoppen. Totaal zijn we 7 ! keer gecontroleerd.

Jonneke is nog steeds aan de dunne. Niet echt prettig na vier volle dagen. En eind van de middag is het dan ook: ho, nu stoppen! En ons uitklapbaar weeceetje verleend in zulke situaties goede diensten. Je hangt een zak eronder en je kunt rustig zitten. Maar wauw, dat doet echt auw. Het hoort schijnbaar bij het reizen, maar is verre van leuk. Je maag en darmen moeten aan het eten, water en reizen wennen. ’s Avonds besluiten we toch dat Jonneke diacure inneemt, want dit duurt toch wel lang. En ’s avonds krijgt ze droge rijst met banaan (en dat op je verjaardag), in plaats van heerlijke rijst met mini-courgettes, spekjes en uncle’s bens saus. Na een lange dag (600 kilometer, 10 uur rijden en vele controles) zijn we moe en liggen om tien uur onder de wol.

2 oktober 2003

We maken ons op voor een zelfde lange rit. Eentje die volgens de verhalen vrij saai zal worden. Nog geen halfuur onderweg en spat, spat, spat op de voorruit. Wat krijgen we nu? Regen in de Sahara? De lucht is grijs, de omgeving zand met stenen. Niet echt opwindend.

Weer een controlepost. Paspoorten. Maar kijk, monsieur, nous l’ecrire on papiers. We hadden gisteren begrepen van een van die mannetjes of we de gegevens niet op papier hadden. He, da’s ook een idee. Dus wij alles alvast opschrijven, hoeven zij het niet meer te doen. Het kleine beetje werk wat ze te doen hebben, nemen we op deze manier ook uit handen. Maar het werkt wel! Nog een paar kleine dingen waren we vergeten op te schrijven. Kunnen we de volgende keer erbij schrijven. Is ff werk, maar scheelt een kwartier wachten.

We zien in deze omgeving veel ‘bekenden’. Allemaal LandRover-broers en zussen. De meesten wat ouder en grijs met roest, maar zeker net zo gevuld als de onze (als het niet meer is.) Blijken het de (vracht) taxi’s in deze omgeving te zijn. Toch wel tof of niet?

Als we in Boujdour aankomen, springen er allemaal kinderen met een bedelgebaar of hard ‘cadeaux’ roepend voor onze auto’s. ‘Opzouten’, denken we en tuteren. Allemaal best en aardig, maar aan dat soort flauwekul doen we niet mee. (Niet dat die kinderen daar iets aan kunnen doen, maar toeristen hebben het er zelf naar gemaakt.) Daarom doen we alsof we het niet echt begrijpen en zwaaien we vriendelijk. We hebben weinig zin om te stoppen, maar we moeten even brood kopen. Als we stilstaan, ‘bespringen’ vele jongens onze auto en roepen: madame, une stilo, une bonbon, cadeaux, madame! Mariannen en Jonneke zijn bezig om ‘paspoortpapieren’ te schrijven en kijken niet op of om. ’t Werkt redelijk.

Wat is deze route onwerkelijk. Rechts de zee (je ziet alleen streep blauw) en links zand, stenen en niets.

Honderden kilometers lang, alleen maar zand en zee. Heel af en toe passeert er een auto. En dan weer een helepoos niets. Tot we opeens een man zien lopen, bundel op zijn rug, helemaal alleen. Wat doet’ie hier? Hier in het niets. Het eerst dorp is minstens 50 kilometer verder!

Omdat het landschap zo 'saai' lijkt... nog wat foto's

Hoezo 2 keer rijden als 1 keer ook lukt!               Stoppen??? Pourqua???                  Als je van een brug afvalt.....

Hoe zuiderlijker we komen, hoe stiller het wordt. Minder begroeiing, minder dorpjes. En heel af en toe een paar mensen (wat ze hier doen is voor ons tot op heden een groot raadsel). Aan de ene kant is het vreselijk saai, aan de andere kant heeft het iets machtigs: zo alleen (met twee auto’s oke) door het niets rijden. We weten dat dit nog maar een begin is van wat we nog gaan mee maken in Mauritanie. Maar dit geeft al een vreemd gevoel.

We rijden Dakhla en El’ Argoub voorbij en weten dat er nu geen noemenswaardig dorpje meer zal zijn tot aan de grens van Mauritanie. (nog 300 kilometer) Na een kleine honderd meter besluiten we een slaapplek te zoeken. In het niets. Achter een zandberg? Of op die keien? Of daar op die vlakte?

We houden in ons achterhoofd dat deze route tot voorkort in convooi gereden moest worden, in verband met de mijnen die in dit gebied liggen. Omdat het gebied nu vrijgegeven is, is het convooi ook niet meer nodig. Daarom rijden we alleen op de ‘zandwegen’. Momenteel staan we dus in het ‘niets’, de wind waait erg hard, windkracht 7-8 (tenten flapperen aardig) en we zijn benieuwd hoe het deze nacht zal gaan. We gaan vroeg naar bed, morgen weer een lange dag, duzzzzzzzzzz…

P.S. Onze voorraad eten kwam vanavond erg goed van pas. We willen de meiden van 3 LM nogmaals bedanken voor de vele blikken die we gekregen hebben: we vergeten jullie zo echt niet!

3 oktober

Na een onrustige, winderige nacht staan we onuitgeslapen op. We moeten zo’n 200 kilometer (het landschap en de weg lijkt nog eentoniger dan gisteren) tot aan de grens rijden. We zien het zand over de weg stuiven, het waait nog steeds stevig. Na een kwartier …… frvfrvfrvstefrv… lekke band! Als we uitstappen, merken we pas wat een zandstorm is en hoe het voelt! We kunnen je zeggen dat het redelijk pijnlijk is en binnen een paar seconden zit het zand tot in je onderbroek. En een nieuwe band zat er dus echt wel snel op. En dan gaan we weer. Een groot stopbord en een grootachtig gebouw geeft aan dat we moeten stoppen. Maar er is niemand te bekennen. Wachten of doorrijden? Zachtjes doorrijden dan maar. En dan… zien we daar de grote blauwe Unimog van Marlieke en Yao. Wow, dat is leuk. Marlieke komt al aangerend en zegt dat ze op ons gewacht hadden! Leuk man.

Inmiddels had een zwitsers jong stel in een volkswagen van dertig jaar oud, zich bij Yao en Marlieke gevoegd, omdat ze de piste na de grens niet alleen aandurfden.

Dus staan we met z’n vieren op een rij voor de (Marokkaanse) grens. Eerste controle, paspoorten en of hij even in onze auto kon kijken. Nu is de auto zojuist vanmorgen ‘grensbestendig’ gemaakt (opgeruimd, alcohol ver weg, geld ver weg, geen ‘cadeaux’ in zicht enzovoort). Maar het is alsof ze het ruiken, of we ‘medicaments’ hebben. Eerst doen we alsof we het niet begrijpen, maar dan laat de beste lieve man zijn gebit zien en vraagt nogmaals of we niets voor z’n ‘abces’ hebben. Het ziet er inderdaad niet echt prettig uit en geven hem een strip ibuprofen (pijnstillers).  Het was een goeie zet, want we konden zo verder.

Vier op een rij. Op naar de volgende grenspost. Dat blijkt moeilijker dan verwacht, want direct na de Marokkaanse grens stopt werkelijk alle beschaving. Je zit gelijk echt in de ‘woestijn’ en de weg bestaat uit zand, stenen en afgebrokkeld asfalt. Oeps, de paarse volkswagen zit vast. Sjoerd bedenkt zich geen moment en draait om om te gaan helpen. En dan… opeens, vast. In het diepe mulle zand. Ships! En echt vast ook. Wil je een ander helpen, sta je zelf. Heel snel staat er zo’n ‘woestijnmuis’ naast ons en wil ons wel helpen. Voor 5 euro helpt hij ons en brengt ons naar de grens. Nou ja, voor 4 auto’s is dat wel te doen. Met de lier is de LR er zo uit en rijden we naar de anderen. Die hadden inmiddels een gids die ons gratis naar de grens wilde brengen. Breng dat maar eens aan het verstand van de eerste gids. Uiteindelijk heeft hij vijf euro en een sigaret gekregen en gingen we als beste vrienden uit elkaar.

Ongeveer tien kilometer verder stopt de stoet voor een stapel stenen die dienst deden doen als grenspost. (vandaar dat het streng verboden is om foto’s te maken van regeringsgebouwen? –maar wat niet mag is juist leuk om wel te doen-) Controle paspoorten. De meiden blijven in de auto en de jongens gaan het gebouwtje in. Of ‘madame’ ook even wil komen. Profession? (beroep) Professeur, monsieur (alsof Sjoerd dat niet voor Jonneke kan vertellen) Maar dan: name of your father? John. And mother? Paula. Waar het goed voor is, snapt tot op heden niemand maar de namen van alle ouders staan opgetekend bij vele grens- en controleposten.

Komt er een man sigaretten verkopen. ‘Non, je ne fume pas’, probeert Marianne nog. Maar terwijl de man haar aan de praat houdt, schieten zijn ogen door heel de auto. Op zoek naar ‘cadeaux’. Maar alles zit goed weggestopt, veel is er dus niet te zien. Toch vraagt de man om ‘une stilo’. Marianne doet net of ze gek is (doen we allemaal op z’n tijd en ’t is de vraag of we af en toe niet echt gek zijn), maar hij wijst naar iets in de auto. Het is ongelofelijk, maar ver weg, ergens onder steekt een heel klein stukje pen uit. ‘Maar wie vraagt, wordt overgeslagen.’

Nog enkele posten, stempels, interviews later… zijn we echt in Mauritanie!

Route en Waypoints

1. Martil - Niet echt een toffe camping. Rustig, duur en vies sanitair. Tja je moet wat als net in Afrique bent! € 8 per auto en dat terwijl wij op €3 rekende. Geen waypoint, er is een camping in Martil dus kan niet missen.

2. Larache -

Tips en Bijzonderheden

terug